Wielkość okien a przepisy
Ilość oraz wielkość okien to kwestia usankcjonowana prawnie czy indywidualna decyzja inwestora, który może samodzielnie podjąć decyzję na ile i jak dużych okien się zdecyduje? Okazuję się, że przepisy prawa jasno precyzują kwestie okien, precyzując minimalne wymagania dla budynków w których przebywają ludzie. I tak zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury każde pomieszczenie, które przeznaczone jest na pobyt ludzki (czyli przeznaczone do tego, by te same osoby przebywały w nich dłużej niż cztery godziny dziennie) powinno mieć stały dostęp do światła dziennego. Takimi pomieszczeniami w budynkach mieszkalnych są zapewne salon, sypialnia czy gabinet, ale nie koniecznie musi być to łazienka i kuchnia.
Wiemy więc, że prawo jasno wskazuje jakie pomieszczenia muszą być wyposażone w okna, ale czy ich wielkość to indywidualna decyzja inwestora? Otóż nie. To również określa Rozporządzenie, podając minimalną powierzchnię wszystkich okien znajdujących się w pomieszczeniu:
W pomieszczeniu przeznaczonym na pobyt ludzki, stosunek powierzchni okien, liczonej w świetle ościeżnic, do powierzchni podłogi, powinien wynosić co najmniej 1:8, natomiast w innym pomieszczeniu, w którym oświetlenie dzienne jest wymagane ze względów na przeznaczenie – co najmniej 1:12.”
Zgodnie z przepisami można więc zamontować zarówno jedno, większe okno o powierzchni minimum 1/8 podłogi, jak i kilka mniejszych okien, których łączna powierzchnia będzie odpowiednio duża. Na szczęście dokument nie wskazuje na żadne ograniczenia w kwestii maksymalnych wartości powierzchni przeszklonych w budynku.
Brak okien lub ich mały rozmiar
Jak wspomnieliśmy wyżej z punktu widzenia prawa, niedozwolone jest by w budynkach przeznaczonych dla ludzi, przebywających tam choćby min. 4 godzinny dziennie, nie było okien, lub by były one zbyt małe. Brak naturalnego światła niekorzystnie wpływa nie tylko na samopoczucie, ale może być niebezpieczne dla zdrowia człowieka. Od problemów z koncentracją, po bóle głowy, pogorszenie nastroju czy bezsenność – to wszystko są skutki niedostatecznej ilości światła naturalnego. Nie brzmi zachęcająco, dlatego już na etapie projektu domu każdy inwestor powinien dokładnie przemyśleć rozmieszczenie i rozmiar swojej stolarki.
Plusy dużych okien (okna wielkoformatowe)
Skupmy się zatem na zaletach posiadania dużych przeszkleń. Pierwszą z nich, zapewniającą całą gamę korzyści zdrowotnych jest duża ilość naturalnego światła wpadająca przez duże okna. Prócz komfortu i dobrego samopoczucia, jasne, maksymalne doświetlone wnętrza wyglądają też estetyczniej. Wydają się większe, przestronniejsze i bardziej przytulne. W oświetlonym naturalnym światłem wnętrzu po prostu chce się przebywać. Duże przeszklenia, zwłaszcza te przyjmujące formę tarasowych drzwi przesuwnych w funkcjonalny sposób łączą wnętrze domu z przestrzenią zewnętrzną, tworząc w ten sposób naturalne przedłużenie domu i zapraszając domowników i gości do spędzania czasu na tarasie. Na tym jednak korzyści dużych okien się nie kończą! Kolejną, trochę wynikającą z lepszego doświetlenia, jest możliwość dogrzania pomieszczeń energią słoneczną w chłodniejsze dni, których jak wiadomo w naszym klimacie nie brakuje. By maksymalnie wykorzystać energię słoneczną do nagrzania powietrza w domu, duże szyby trzeba umieścić od południowej strony, gdzie słońce świeci najdłużej i najmocniej. Warto jeszcze raz podkreślić walory estetyczne takich rozwiązań. Duże przeszklenia mogą stać się piękną ozdobą domu, otwierać go na przestrzeń wokół, zapraszając naturę do środka.
Wady bardzo dużych okien i przeszklonych drzwi (okna wielkoformatowe)
Oczywiście zachwalając zalety dużych okien czy drzwi tarasowych, nie można pominąć także wyzwań, które takie rozwiązanie niesie. Zawsze podejmując decyzje o zakupie konkretnej stolarki, trzeba brać pod uwagę zarówno plusy, jak i minusy konkretnych rozwiązań. Pisząc o możliwości dogrzania pomieszczeń naturalną energią słoneczną wpadającą przez duże przeszklenia, trzeba pamiętać, że w upalnych letnich miesiącach energia słoneczna wpadająca przez szyby może zadziałać na naszą niekorzyść, a temperatura przekroczyć znacznie nasze oczekiwania. Oczywiście jeśli pomyślimy o tym na wczesnym etapie i zaopatrzymy nasze duże okna w zewnętrzną osłonę okienna np. roletę zewnętrzną, problem sam się rozwiąże. Inaczej sprawa wygląda w zimie. Każde okno to przegroda przez którą ciepło może uciekać na zewnątrz. Analogicznie duże okno, czy drzwi tarasowe to duża przegroda przez którą ciepła ucieka więcej. Aktualnie każde okno dostępne na rynku spełnia standardy termoizolacyjne określone w prawie budowlanym – planując jednak duże przeszklenia, warto wybrać stolarkę o bardzo dobrych współczynnikach przenikania ciepła.
Część inwestorów chcących wybrać do swoich domów duże okna obawiają się o bezpieczeństwo oraz nieproszonych obserwatorów. Duże przeszklenia to większe prawdopodobieństwo sforsowania przeszkody w postaci szyby, a także wścibskich spojrzeń sąsiadów. Jednak i na te problemy można znaleźć rozwiązanie. Prywatność zapewnią odpowiednio dobrane osłony zarówno zewnętrzne, jak i wewnętrzne. Natomiast o bezpieczeństwo warto zadbać już na etapie wyboru stolarki i postawić na antywłamaniowe rozwiązania. Antywyważeniowe grzybki, specjalne zaczepy i klejona, wzmocniona laminatem szyba – połączenie tych wszystkich elementów sprawia, że nawet duże okno czy drzwi tarasowe zapewni domownikom bezpieczeństwo.
Jak duże powinny być okna
Oczywiście projektanci domów zazwyczaj dobierają ich rozmiar do wielkości pomieszczeń, tak by ich wymiary były zgodne z obowiązującym prawem, ale także zapewniały odpowiedni poziom naturalnego światła. Aktualnie dominującym trendem jest wybór dużych przeszkleń, zwłaszcza w formie dużych, przesuwnych drzwi tarasowych dopełnionymi oknami stałymi, tak zwanymi fixami. Takie połączenie zapewni wyjątkowy design naszym wnętrzom, a domownikom zagwarantuje jasne i przytulne miejsce, idealne do spędzania czasu w rodzinnym gronie.
Jak montować duże okna?
Montaż dużych okien nie różni się znacząco od montażu okien w mniejszych, standardowych wymiarach choć sam proces jest nieco inny. Konstrukcja okna i szyby docierają osobno na budowę. Najpierw przygotowuje się otwory, montuje elementy konstrukcyjne, wykonuje uszczelnienie ramy z murem, a na samym końcu montowane jest szklenie. Ze względu na duże rozmiary, a co za tym idzie znaczny ciężar ekipa montująca taką stolarkę powinna być przeszkolona w montażu takich rozwiązań i posiadać niezbędne narzędzia i maszyny do przeprowadzenia prac montażowych wielkogabarytowej stolarki. Jeśli więc jesteśmy zdecydowani wzbogacić nasz dom o modne duże przeszklenia to warto przemyśleć wszystkie za i przeciw już na etapie projektu, a potem znaleźć solidną firmę, która wraz z wysokiej jakości produktem, zatroszczy się o jego właściwy montaż.
Duże okna vs. cena
Tak, duże przeszklenia oznaczają wyższe koszty początkowe, ale warto potraktować je jak inwestycję. Panoramiczne okna budują wyjątkowy efekt wizualny, podnosząc prestiż budynku, dają nam więcej naturalnego doświetlenia i sprawiają, że wnętrze wygląda na przestronniejsze. Cena przekłada się więc adekwatnie na codzienny komfort domowników oraz efekt „wow” na fasadzie.
Duże okna vs. trudności w aranżacji
Niektórzy obawiają się, że przy dużych przeszkleniach trudno będzie wygodnie ustawić wszystkie meble czy stworzyć przytulny klimat. W praktyce bywa wręcz przeciwnie: takie okno to okazja, żeby inaczej spojrzeć na przestrzeń, a dodatkowe światło optycznie jeszcze ją powiększy.
- Zamiast masywnej zabudowy można wtedy postawić na lekkie, modułowe formy lub jeden, dominujący mebel na ścianie naprzeciwko plus kilka mniejszych pośrodku.
Duże okna vs. czyszczenie i konserwacja
Większa powierzchnia szkła z zasady oznacza więcej sprzątania, ale wystarczy zaplanować odpowiedni dostęp lub korzystać z nowoczesnych powłok samoczyszczących, żeby problem właściwie zniknął. W przypadku takich powłok, promieniowanie UV na bieżąco rozkłada zanieczyszczenia, które usuwane są następnie z deszczem.
Konserwacja takich okien jest analogiczna do każdego innego rodzaju stolarki i polega na regularnym czyszczeniu szyb, ram, a także smarowaniu okuć. Pamiętajmy też o okresowej inspekcji uszczelek czy regulacji mechanizmów ruchomych w razie potrzeby.
Duże okna vs. hałas z zewnątrz
A co z hałasem napływającym z otoczenia?
Dobra wiadomość jest taka, że wielkie przeszklenia zdecydowanie nie muszą oznaczać rezygnacji z ciszy! Wystarczy wybrać pakiety szybowe o podwyższonej izolacyjności akustycznej, by nawet dom przy ruchliwej ulicy mógł być dla nas oazą spokoju. Dzięki temu da się mieć spektakularne okna i błogą ciszę jednocześnie.
Duże okna vs. koszty ogrzewania domu
Mit o tym, że ciepło „ucieknie nam przez okna”, dawno już stracił aktualność. Innowacyjne systemy okienne z jakościowych materiałów, odpowiednie pakiety szyb plus ciepły montaż sprawią, że energooszczędność pozostanie na bardzo wysokim poziomie. Przypominamy również, że w chłodniejsze dni promienie słońca naturalnie dogrzeją nasze wnętrza.
Duże okna vs. bezpieczeństwo
Większe przeszklenia nie spowodują, że nasz dom automatycznie stanie się łatwym łupem dla złodzieja. Wystarczy po prostu sięgnąć po odpowiednie rozwiązania, takie jak: antywłamaniowe szyby, solidne okucia, klamki zamykane na klucz, rolety zewnętrzne czy czujniki alarmowe.
Zadbajmy też o sprawdzenie klasy odporności na włamanie (np. RC2) oraz fachowy montaż stolarki, który zagwarantuje całej konstrukcji właściwą stabilność.
Poszerzenia okienne – czym są i czy warto?
Poszerzenia to specjalne elementy, które pozwalają dopasować wielkość okna do otworu i dokładnie zintegrować je ze ścianą. Dzięki nim poprawimy poziom izolacyjności i sztywność systemu oraz zyskamy na fasadach przyjemny dla oka efekt. Poszerzenie okienne jest jednym z tych detali, które w praktyce robią dużą różnicę – zwłaszcza przy dużych przeszkleniach. Wpływa to tym samym na wydajność energetyczną domu, minimalizując powstawanie tzw. mostków termicznych.
