Jaka jest optymalna temperatura w domu i mieszkaniu? Porady ekspertów DAKO
Obecnie przyjmuje się, że optymalna temperatura w domu to 20-22°C w większości pomieszczeń, co zapewnia komfort cieplny, wspiera nasze zdrowie i pozwala na naturalną regenerację. World Health Organization (WHO) zaleca z kolei szerszy zakres (18-24°C), który minimalizuje ryzyko wychłodzenia lub przegrzania organizmu, biorąc pod uwagę m.in. lokalne czynniki klimatyczne.
Dlaczego temperatura w domu ma znaczenie dla zdrowia?
W przypadku temperatury, nawet niewielkie odchylenia mogą nieść negatywne skutki w dłuższym rozrachunku. Poniżej 18°C narażamy się na osłabienie odporności lub zwiększenie ryzyka infekcji dróg oddechowych, a powyżej 25°C ryzykujemy m.in. zmęczeniem, rozdrażnieniem i zaburzeniami krążenia.
Warto utrzymywać zdrową temperaturę w domu, na poziomie ~20°C, aby stabilizować ciśnienie krwi oraz poprawiać wentylację płuc. Jest to szczególnie ważne dla dzieci, osób o osłabionej odporności czy seniorów. Co ważne, także polskie przepisy określają minimalną temperaturę w mieszkaniu: to 18°C w sezonie grzewczym.
Optymalna temperatura w poszczególnych pomieszczeniach
Poniżej krótka ściągawka na temat optymalnej temperatury w pokojach.
1. W salonie ustawmy 20-22°C, żeby poprawić komfort pracy i wspomóc atmosferę odpoczynku.
2. W kuchni utrzymujmy ok. 18-20°C, bo przy pieczeniu i gotowaniu naturalnie jest więcej ciepła.
3. W łazience podnieśmy nawet do 23°C, zwłaszcza po prysznicu, żeby uniknąć szoku termicznego i kondensacji wilgoci.
Temperatura w sypialni – klucz do dobrego snu
Wielu z nas zastanawia się, jaka temperatura w domu w nocy będzie najbardziej korzystna. W sypialni powinna ona wynosić ok. 17-19°C: taki chłód obniża tętno, wspomaga procesy zasypiania i naturalnie pielęgnuje fazę snu głębokiego. Dla dzieci optimum to 17-22°C, bo przegrzanie zwiększa ryzyko niektórych zaburzeń niemowlęcych czy też niechcianych wybudzeń.
Jak najłatwiej to zapamiętać? Po prostu przekręcajmy termostat na 2-3°C mniej, niż w dzień, żeby wspierać naturalną cyrkulację krwi i odprężenie nocą.
Temperatura w domu a pory roku
Jaka temperatura w domu zimą będzie najlepsza, a jaka latem? Choć komfort termiczny to kwestia personalna, warto poznać tutaj kilka zaleceń.
• Zimą utrzymujmy do 22°C w dzień i co najmniej 18°C w nocy – taki zabieg pozwoli nam zaoszczędzić na ogrzewaniu i utworzy zdrowszą atmosferę, bez niepożądanego szoku przy wyjściu na zewnątrz.
• Z kolei wiosną oraz jesienią 19-21°C zazwyczaj będzie wystarczać.
• Obniżanie słupka rtęci ma najwyższy priorytet latem. Przy wykorzystaniu wentylacji i osłon, np. żaluzji czy rolet, powinniśmy celować w maks. 24°C.
Należy wspomnieć, że dobrej jakości okna z niskim współczynnikiem Uw będą skutecznie blokować zewnętrzne wahania temperatury przez cały rok, co znacznie ułatwi zarządzanie ciepłem.
Jak ustawić ogrzewanie, aby oszczędzać energię?
Ile stopni w mieszkaniu pozwoli nam na oszczędności? Przede wszystkim, ustawmy nasz termostat na ok. 20°C w dzień, odpowiednio mniej w nocy i 18°C podczas nieobecności, pamiętając, że każdy stopień niżej pozwala na oszczędności w granicach nawet 8%1!
W blokach regulujmy zawory termostatyczne, unikając pełnego otwarcia pod oknami. W przypadku zauważalnego przewiewu lub nieszczelności, polecamy również wymienić drzwi zewnętrzne na nowoczesne modele z uszczelkami i mocno izolacyjnym wypełnieniem paneli. Stabilizują one ciepło bez konieczności podkręcania grzejników.
Czym jest i od czego zależy komfort termiczny?
Najlepsza temperatura w domu to taka, która… po prostu nie rozprasza naszej uwagi i pozwala zwyczajnie funkcjonować! Według różnych miar i definicji, na komfort termiczny składa się jednak równowaga między temperaturą powietrza, wilgotnością (w granicach 40-60%) i prędkością powietrza (najlepiej poniżej 0,15 m/s).
Wszystko to zależy m.in. od ocieplenia, ogrzewania, metod wentylacji oraz izolacji przegród, takich jak okna, drzwi, bramy czy systemy przesuwne. Ciekawostką jest fakt, że nasza odzież także modyfikuje subiektywne poczucie ciepła o nawet 2°C2.
Wpływ temperatury na samopoczucie i koncentrację
Dobrze jest wiedzieć, ile stopni powinno być w domu, aby nasze procesy kognitywne działały jak najlepiej, a cztery ściany były dla całej rodziny prawdziwą ostoją relaksu. Domowa termika ma bowiem ogromne znaczenie w przypadku kontroli bodźców, myślenia krytycznego oraz efektywnej koncentracji, a także poczucia bezpieczeństwa.
Jak mierzyć i kontrolować temperaturę w domu?
Polecamy mierzyć temperaturę termometrem elektronicznym, ustawionym na wysokości ok. 1,5 m, z dala od grzejników i okien. To pozwoli nam uniknąć błędów pomiarowych rzędu nawet kilku stopni (np. w wiatrołapie lub przy balkonie). Zwykle najlepszym wyborem w domu będzie pomiar temperatury w salonie.
Jeśli chcemy mieć większą kontrolę nad zmianami termiki w pomieszczeniach, warto zapisywać dane tygodniowe i dostrajać do nich ustawienia ogrzewania. Obecnie na rynku dużą popularnością cieszą się też inteligentne termostaty z aplikacjami, zintegrowanymi np. z systemami smart home.
Najczęstsze błędy przy ustawianiu temperatury
Oto kilka klasycznych błędów, które warto wyeliminować:
• ustawianie tej samej liczby stopni w całym domu,
• zasłanianie czujnika meblami, przedmiotami lub zasłonami,
• częste zmiany temperatury, utrudniające efektywną pracę źródła ciepła,
• całkowite wyłączanie grzania podczas dłuższego wyjazdu, co może powodować wychłodzenie, wilgoć i pleśń,
• gwałtowne podnoszenie lub obniżanie temperatury np. w związku z pogodą, co powoduje głównie niepotrzebne straty energii.
To, jaka powinna być temperatura w mieszkaniu, w bloku lub domu, zależy w dużej mierze od naszych nawyków oraz dobrych praktyk na co dzień.
